چک پیش از قرارداد سئو؛ چک‌لیست اجرایی پیش از امضا
در همین خوشه، مقایسهٔ پنج چک قبل از امضای قرارداد سئو پنج چک را مقایسه‌ای و برای انتخابِ مدل مرور می‌کند؛ این مقاله همان چکها را از سوی شما می‌بندد: متنِ قابل نوشتن، سؤالِ قابل پرسیدن و قرمزهایی که امضا را باید نگه دارد. ترتیب هم مهم است: مالکیت و خروجی را قبل از قیمت حل کنید، چون قیمتِ ارزانِ روی دارایی‌های بیصاحب، گرانترین قرارداد بازار است.
این چکها به مدل اجرا وابسته نیستند: چه با آژانس، چه فریلنسر و چه پلتفرم کار کنید، همان پنج چک سر جایشان می‌مانند و فقط پاسخ‌ها عوض میشود. مقایسهٔ کامل سه مدل را در مقایسهٔ آژانس، فریلنسر یا پلتفرم نوشته‌ایم؛ در این مقاله چیزهایی را می‌گوییم که باید در خود قرارداد ببینید، فارغ از اینکه پشت آن چه مدلی نشسته است.
چک پیش از قرارداد سئو؛ پنج چک در یک نگاه
پنج چک را در یک نگاه ببینید تا نقشهٔ مذاکره دستتان بیاید. چک اول، مالکیت: دامنه، هاست، محتوا و اکانتها باید نام شما باشند و سندش مکتوب. چک دوم، خروجی: اگر فردا همکاری تمام شود، چه چیزی در دست شما می‌ماند و در چه شکلی تحویل میشود. چک سوم، قیمت و مرز تحویل: مدل پرداخت شفاف و فهرست کارهایی که در آن قیمت هست و نیست.
چک چهارم، گزارش‌دهی: چه سنجه‌هایی، با چه فاصله‌ای و در چه قالبی گزارش میشود؛ قراردادی که گزارش نداشته باشد، پیشرفتش قابل دعوا نیست. چک پنجم، ظرفیت و تعهد پاسخگویی: چند نفر واقعاً روی پروژه‌تان کار می‌کنند و اگر چیزی خراب شد، در چه مهلتی جواب می‌گیرید. پنج چک، پنج بند قرارداد میشود؛ هر چکی که به متن نرسد، در عمل وجود ندارد.
یک قاعدهٔ صادقانه هم بگذاریم: هیچ‌کدام از این پنج چک، رتبه وعده نمی‌دهند. قراردادی که به جای این پنج بند، وعدهٔ نتیجهٔ قطعی می‌دهد، چکها را جلو می‌اندازد تا سؤال‌های سخت را عقب بیندازد. کار شما این است که بحث را از وعده به بند برگرداند؛ بخش‌های بعدی دقیقاً همین را باز می‌کنند.
چک اول و دوم؛ مالکیت داراییها و خروجی پروژه
چک اول، مالکیت داراییها است. فهرست داراییها را بنویسید: دامنه، هاست، قالب و افزونه‌های خریداری‌شده، محتوای تولیدشده، تصاویر، اکانت سرچ‌کنسول و ابزارهای آماری. حالا در قرارداد دنبال یک جمله بگردید: همهٔ این داراییها از روز نخست به نام مشتری‌اند. اگر جمله نیست، اضافه کنید؛ به تجربهٔ ما مشکل معمولاً سوءنیت نیست، فراموشی است که با یک بند ساده بسته میشود.
چک دوم، خروجی پروژه است و دو بخش دارد: تحویل حین کار و تحویل هنگام خروج. حین کار: دسترسیها، فایل‌های محتوا و گزارش‌ها باید از همان ماه اول در مالکیت شما بایگانی شوند. هنگام خروج: تحویل کامل فایلها و آموزش کوتاه تیم داخلی، در مهلت مشخصی از پایان همکاری. جملهٔ «تحویل کامل مستندات در مهلت معین» را مکتوب کنید، نه شفاهی.
چرا خروجی را این‌قدر جدی می‌گیریم؟ چون سرویس‌دهنده‌ها جابه‌جا می‌شوند؛ شرکت نوبت‌آزاد است و شما هم باید نوبت‌آزاد باشید. مسیر جابه‌جایی درست چه شکلی است و چه چیزی باید منتقل شود، در انتقال پروژه سئو بین سرویس‌دهنده‌ها گام‌به‌گام آمده است؛ قراردادی که مسیر خروج را پیشتر بسته، قدرت مذاکرهٔ شما را در تمام طول همکاری بالا نگه می‌دارد.
چک سوم؛ مدل قیمت، مرز تحویل و بازه‌های بازار
چک سوم، قیمت و مرز تحویل است. مدل‌های رایج — ماهانه، پروژه‌ای، درصدی از خرج تبلیغات، پرفرایت — هر کدام جای خودشان را دارند؛ مشکل، مدل نیست، ابهام است. چیزی که باید شفاف باشد سه چیز است: چه کاری در قیمت هست، چه کاری بیرون قیمت است و افزایش دامنهٔ کار چطور قیمت می‌خورد. فهرست «شامل و شاملِ نیست» را ضمیمهٔ قرارداد کنید؛ همین فهرست، بیشتر دعواهای ماهانه را پیشگیری می‌کند.
دربارهٔ عدد، صادق باشیم: بازهٔ برآورد بازار برای نگهداشت ماهانهٔ سئو پهن است و فاصلهٔ کف و سقفش با چند برابرِ یک پیشنهاد معمولی هم قابل مقایسه نیست. به تجربهٔ ما این پهن بودن طبیعی است، چون پشت هر عدد، ترکیب متفاوتی از نیرو، ابزار و تولید محتوا نشسته؛ پیشنهادی که بدون تعریف دامنهٔ کار عدد می‌دهد، مقایسه‌پذیر نیست. مقایسه را روی «قیمت در برابر فهرست تحویل» انجام دهید، نه روی دو عدد تنها.
دو قرمز را هم ثبت کنید: قراردادی که قیمتش فقط به «مدت» بسته است و فهرست کار ندارد، و قراردادی که افزایش قیمت را بدون مهلت اطلاع و بدون تغییر دامنهٔ کار، آزاد می‌گذارد. هر دو قابل نوشتن‌اند؛ خطِ «هر تغییر تعرفه با اطلاع سی‌روزه و هم‌راستا با تغییر دامنهٔ خدمات» هزینه‌ای ندارد و آرامش می‌خرد.
چک چهارم؛ گزارش‌دهی و سنجه‌های پذیرفتنی
چک چهارم، گزارش‌دهی است. سنجه‌های پذیرفتنی را همان چهار سنجهٔ استاندارد گزارش عملکرد جستجو بگذارید: نمایش، کلیک، نرخ کلیک و میانگین جایگاه؛ این چهار عدد از گزارش رسمی سرچ‌کنسول می‌آید و هر دو طرف به منبعش اعتماد دارند. سنجه‌های دومین سطح — فرم پرشده، تماس، فروش — را هم اگر می‌سنجید، منبع داده و نحوهٔ ردیابی‌اش را در قرارداد تعریف کنید.
قالب و فاصلهٔ گزارش را هم ببندید: ماهانه، در قالبی که اعداد از تصمیم جدا نشود — چه کاری انجام شد، چه نتیجه‌ای داد، ماه بعد چه می‌کنیم. گزارشی که فقط نمودار بی‌تعبیر می‌فرستد، وظیفهٔ گزارش‌دهی را شکلی اجرا می‌کند. جملهٔ «گزارش ماهانه شامل این بخش‌ها و در این چارچوب» را در قرارداد بنویسید تا بحث «گزارش دادیم» و «چیزی نفهمیدیم» تکرار نشود.
یک قرمز مهم این چک: سنجه‌هایی که فقط سرویسدهنده تعریف می‌کند و قابل راستی‌آزمایی نیست — «نمرهٔ سئو» یا شاخص‌های بی‌منبع. اگر سنجه‌ای در گزارش می‌آید، باید بتوانید خودتان در ابزار رسمی همان عدد را ببینید؛ وگرنه آن را از قرارداد حذف کنید یا منبعش را مشخص کنید.
چک پنجم؛ ظرفیت تیم، SLA و مسیر جایگزین
چک پنجم، ظرفیت تیم و تعهد پاسخگویی است. بپرسید و در قرارداد ثبت کنید: چند نفر و با چه تخصصی روی پروژهٔ شما کار می‌کنند، جایگزین هر نفر در غیابش کیست و مسئول ارتباط شما کیست. تیمی که فقط در جلسهٔ فروش شلوغ است و در ماه سوم محو میشود، شایع‌ترین شکایت مشتریان سئوست؛ درمانش بند «ترکیب تیم و مسئول ارتباط» است، نه اعتمادِ بی‌سند.
تعهد پاسخگویی را هم عددی کنید: خطای بحرانی در چند ساعت، درخواست معمولی در چند روز؟ به این تعهد، SLA می‌گویند؛ قرارداد پلتفرم‌ها معمولاً همین بند را پررنگ‌تر دارند و در قرارداد با پلتفرم سئو تفاوت قرارداد با پلتفرم و با تیم‌های سنتی را از نظر قیمت و کارایی باز کرده‌ایم. SLA کوتاه به‌خودی‌خود ارزش نیست؛ عددی باشد که طرف مقابل بتواند ماهها به آن وفادار بماند.
قرمزهای این چک کوتاه‌اند: قراردادی که ترکیب تیم را نمی‌گوید، تعهدی که برای پاسخ مهلتی نمی‌گذارد و وابستگی‌ای که همهٔ دسترسیها را نزد سرویسدهنده نگه می‌دارد. هر سه را قبل از امضا ببندید؛ بعد از امضا، چانه‌زنی روی همان‌ها با ضعیف‌ترین موقعیت شما شروع میشود.
جمع‌بندی؛ چک‌لیست امضا روی یک صفحه
چک‌لیست امضا روی یک صفحه: مالکیت همهٔ داراییها از روز نخست به نام شما؛ تحویل حین کار و خروج با مهلت مکتوب؛ فهرست «شامل و شاملِ نیست» ضمیمهٔ قیمت؛ گزارش ماهانه با چهار سنجهٔ استاندارد و منبع مشخص؛ ترکیب تیم، مسئول ارتباط و مهلت پاسخگویی. این پنج بند کوتاه است، مذاکره‌اش یک جلسه می‌برد و پشیمانی‌های چندماهه را می‌بندد؛ چک پیش از قرارداد سئو در همین پنج سطر خلاصه میشود، نه در فایل‌های بلند. اگر وقت مذاکره محدود است، همین پنج سطر را جدا کنید و بقیهٔ متن را سر جایش بگذارید؛ زمان شما بهتر از این خرج نمی‌شود.
قبل از امضا، وضعیت فعلی دامنه را هم ثبت کنید تا مبنای قضاوت مشترک باشد: ممیزی رایگان دامنه تصویر شروع را می‌دهد و نقشهٔ مقاله‌های این خوشه در هاب مدل‌های اجرای سئو برای مقایسهٔ مدل‌ها مرتب است. قرارداد خوب، قراردادی نیست که همه‌چیز را وعده دهد؛ قراردادی است که مرزها را صادقانه بکشد و بگوید هر طرف دقیقاً چه چیزی را تحویل می‌دهد.
رصد ما، رشد شما.
سؤالات پرتکرار
مهمترین چک پیش از امضای قرارداد سئو کدام است؟
مالکیت داراییها؛ دامنه، هاست، محتوا و اکانتها باید از روز نخست به نام شما باشند. بقیهٔ چکها هم مهماند، اما داراییِ بیصاحب، گرانترین اشتباه ممکن است.
قیمت ماهانهٔ سئو را چطور مقایسه کنیم؟
قیمت را فقط کنار فهرست تحویل مقایسه کنید؛ بازهٔ برآورد بازار پهن است و عددِ بدون تعریف دامنهٔ کار، مقایسه‌پذیر نیست. پیشنهادها را با «شامل و شاملِ نیست» کنار هم بگذارید.
چه سنجه‌هایی را در قرارداد بگذاریم؟
چهار سنجهٔ استاندارد گزارش عملکرد جستجو: نمایش، کلیک، نرخ کلیک و میانگین جایگاه؛ منبعشان سرچ‌کنسول است و هر دو طرف می‌توانند عدد را راستی‌آزمایی کنند.
SLA در قرارداد سئو یعنی چه و چند باشد؟
یعنی مهلت پاسخگویی برای خطای بحرانی و درخواست معمولی، مکتوب. عدد درست عددی است که سرویسدهنده ماهها بتواند به آن وفادار بماند؛ کوچکترین عدد لزوماً صادقانهترین نیست.
اگر سرویسدهنده را عوض کنیم چه میشود؟
همانطور که از قبل نوشته شده: تحویل کامل فایلها، دسترسیها و مستندات در مهلت مشخص از پایان همکاری. مسیر انتقال پروژه را پیشتر در قرارداد ببندید، نه بعد از قطع رابطه.
